{"id":6397,"date":"2026-05-14T12:14:57","date_gmt":"2026-05-14T17:14:57","guid":{"rendered":"https:\/\/www.trantrungdao.com\/?p=6397"},"modified":"2026-05-14T12:14:57","modified_gmt":"2026-05-14T17:14:57","slug":"bay-thucydides-la-gi-va-tai-sao-tap-can-binh-lai-neu-ra-bay-thucydides-voi-tt-trump-trong-luc-nay","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.trantrungdao.com\/?p=6397","title":{"rendered":"\u201cB\u1eaaY THUCYDIDES\u201d L\u00c0 G\u00cc V\u00c0 T\u1ea0I SAO T\u1eacP C\u1eacN B\u00ccNH L\u1ea0I N\u00caU RA \u201cB\u1eaaY THUCYDIDES\u201d V\u1edaI TT TRUMP TRONG L\u00daC N\u00c0Y?"},"content":{"rendered":"\n<p><\/p>\n\n\n\n<p>Trong di\u1ec5n v\u0103n ti\u1ebfp \u0111\u00f3n TT Donald Trump, T\u1eadp C\u1eadn B\u00ecnh ph\u00e1t bi\u1ec3u: \u201cLi\u1ec7u Trung Qu\u1ed1c v\u00e0 Hoa K\u1ef3 c\u00f3 th\u1ec3 v\u01b0\u1ee3t qua \u2018B\u1eaby Thucydides \u2018 v\u00e0 ki\u1ebfn t\u1ea1o m\u1ed9t m\u00f4 h\u00ecnh m\u1edbi cho quan h\u1ec7 gi\u1eefa c\u00e1c c\u01b0\u1eddng qu\u1ed1c hay kh\u00f4ng? Li\u1ec7u ch\u00fang ta c\u00f3 th\u1ec3 c\u00f9ng nhau \u1ee9ng ph\u00f3 v\u1edbi c\u00e1c th\u00e1ch th\u1ee9c to\u00e0n c\u1ea7u v\u00e0 mang l\u1ea1i s\u1ef1 \u1ed5n \u0111\u1ecbnh l\u1edbn h\u01a1n cho th\u1ebf gi\u1edbi hay kh\u00f4ng? Li\u1ec7u ch\u00fang ta, v\u00ec l\u1ee3i \u00edch v\u00e0 s\u1ef1 th\u1ecbnh v\u01b0\u1ee3ng c\u1ee7a nh\u00e2n d\u00e2n hai n\u01b0\u1edbc c\u0169ng nh\u01b0 v\u00ec t\u01b0\u01a1ng lai c\u1ee7a nh\u00e2n lo\u1ea1i, c\u00f3 th\u1ec3 c\u00f9ng nhau x\u00e2y d\u1ef1ng m\u1ed9t t\u01b0\u01a1ng lai t\u01b0\u01a1i s\u00e1ng h\u01a1n cho m\u1ed1i quan h\u1ec7 song ph\u01b0\u01a1ng gi\u1eefa ch\u00fang ta hay kh\u00f4ng?\u201d<\/p>\n\n\n\n<p>\u0110\u00e2y kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 l\u1ea7n \u0111\u1ea7u ti\u00ean h\u1ecd T\u1eadp \u0111\u01b0a l\u00fd thuy\u1ebft ch\u00ednh tr\u1ecb \u2018B\u1eaby Thucydides \u2018 v\u00e0o quan h\u1ec7 gi\u1eefa M\u1ef9 v\u00e0 Trung C\u1ed9ng (TC) v\u00e0 c\u0169ng kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 l\u1ea7n \u0111\u1ea7u ti\u00ean T\u1eadp C\u1eadn B\u00ecnh k\u00eau g\u1ecdi \u201c\u1ed5n \u0111\u1ecbnh\u201d, \u201c\u1ee9ng ph\u00f3 c\u00e1c th\u00e1ch th\u1ee9c to\u00e0n c\u1ea7u\u201d, \u201cx\u00e2y d\u1ef1ng m\u1ed9t t\u01b0\u01a1ng lai t\u01b0\u01a1i s\u00e1ng\u201d cho nh\u00e2n d\u00e2n M\u1ef9, Trung Qu\u1ed1c v\u00e0 nh\u00e2n lo\u1ea1i.<\/p>\n\n\n\n<p>Nh\u1eefng ng\u00f4n t\u1eeb hoa m\u1ef9 \u201ch\u00f2a b\u00ecnh, \u1ed5n \u0111\u1ecbnh\u201d \u0111\u00f3 \u0111\u00e3 \u0111\u01b0\u1ee3c Hitler tuy\u00ean b\u1ed1 nhi\u1ec1u l\u1ea7n ch\u1ec9 v\u00e0i th\u00e1ng tr\u01b0\u1edbc khi nghi\u1ec1n n\u00e1t Ba Lan (1939).<\/p>\n\n\n\n<p>Chu \u00c2n Lai c\u0169ng tuy\u00ean b\u1ed1 \u201cs\u1ed1ng chung h\u00f2a b\u00ecnh\u201d t\u1ea1i H\u1ed9i ngh\u1ecb Bandung (1955) tr\u01b0\u1edbc khi x\u00e2y d\u1ef1ng m\u1ed9t \u201cphong tr\u00e0o Maoist\u201d to\u00e0n th\u1ebf gi\u1edbi v\u00e0 h\u1eadu qu\u1ea3 l\u00e0 2 tri\u1ec7u th\u01b0\u1eddng d\u00e2n b\u1ecb Khmer \u0110\u1ecf gi\u1ebft, Peru v\u1edbi 30,000 ng\u01b0\u1eddi b\u1ecb c\u00e1c nh\u00f3m Maoist gi\u1ebft v\u00e0 h\u00e0ng tri\u1ec7u ng\u01b0\u1eddi v\u00f4 t\u1ed9i b\u1ecb c\u00e1c phong tr\u00e0o Maoist gi\u1ebft t\u1ea1i Nepal, \u1ea4n \u0110\u1ed9 v.v\u2026<\/p>\n\n\n\n<p>Ch\u00ednh T\u1eadp C\u1eadn B\u00ecnh c\u0169ng tuy\u00ean b\u1ed1 t\u1ea1i V\u01b0\u1eddn Hoa H\u1ed3ng th\u00e1ng 9, 2015, nguy\u00ean v\u0103n: \u201cTrung Qu\u1ed1c kh\u00f4ng c\u00f3 \u00fd \u0111\u1ecbnh qu\u00e2n s\u1ef1 h\u00f3a qu\u1ea7n \u0111\u1ea3o Tr\u01b0\u1eddng Sa, \u0111\u1ed3ng th\u1eddi c\u00e1c ti\u1ec1n \u0111\u1ed3n c\u1ee7a Trung Qu\u1ed1c s\u1ebd kh\u00f4ng \u2018nh\u1eafm v\u00e0o hay g\u00e2y \u1ea3nh h\u01b0\u1edfng t\u1edbi b\u1ea5t k\u1ef3 qu\u1ed1c gia n\u00e0o.\u2019\u201d (China\u2019s Empty Promises in the South China Sea, Press Statement, Morgan Ortagus, Department Spokesperson, September 27, 2020)<\/p>\n\n\n\n<p>Nh\u01b0 c\u1ea3 th\u1ebf gi\u1edbi th\u1ea5y h\u00f4m nay tr\u00ean khu v\u1ef1c Ho\u00e0ng Sa v\u00e0 Tr\u01b0\u1eddng Sa, c\u00e1c \u0111\u1ea3o TC chi\u1ebfm c\u1ee7a Vi\u1ec7t Nam tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y \u0111\u00e3 tr\u1edf th\u00e0nh c\u00e1c c\u0103n c\u1ee9 qu\u00e2n s\u1ef1 hi\u1ec7n \u0111\u1ea1i c\u1ee7a TC. Nh\u1eefng c\u0103n c\u1ee9 n\u00e0y kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 \u0111\u1ed1i th\u1ee7 c\u1ee7a H\u1ea1m \u0110\u1ed9i Th\u1ee9 B\u1ea3y c\u1ee7a M\u1ef9, tuy nhi\u00ean v\u1edbi Vi\u1ec7t Nam, c\u00e1ch \u0111\u1ea5t li\u1ec1n ch\u1ec9 170 h\u1ea3i l\u00fd, l\u00e0 m\u1ed9t \u0111e d\u1ecda gi\u1ebft ng\u01b0\u1eddi. \u0110\u00e0 N\u1eb5ng c\u00f3 th\u1ec3 tr\u1edf th\u00e0nh b\u00ecnh \u0111\u1ecba b\u1ea5t c\u1ee9 l\u00fac n\u00e0o.<\/p>\n\n\n\n<p>B\u00e0i vi\u1ebft d\u01b0\u1edbi \u0111\u00e2y gi\u1ea3i th\u00edch l\u00fd do h\u1ecd T\u1eadp \u0111\u01b0a l\u00fd thuy\u1ebft \u2018B\u1eaby Thucydides \u2018 ra l\u1ea7n n\u1eefa: (1) tr\u00e1nh n\u00e9 \u0111\u1ed1i \u0111\u1ea7u tr\u1ef1c ti\u1ebfp v\u1edbi M\u1ef9 qua vi\u1ec7c ch\u1ea1y \u0111ua v\u00f5 trang kh\u00f4ng gi\u1edbi h\u1ea1n nh\u01b0 \u0111\u00e3 l\u00e0m s\u1ee5p \u0111\u1ed5 LX v\u00e0 (2) l\u1ea5y l\u00f2ng \u0111\u1ea1i di\u1ec7n c\u1ee7a gi\u1edbi t\u01b0 b\u1ea3n M\u1ef9 \u0111ang c\u00f3 m\u1eb7t.<\/p>\n\n\n\n<p>\u201cB\u1eaby Thucydides\u201d l\u00e0 g\u00ec?<\/p>\n\n\n\n<p>\u201cB\u1eaby Thucydides\u201d ph\u00e1t xu\u1ea5t t\u1eeb c\u00e2u n\u00f3i c\u1ee7a s\u1eed gia Thucydides (460 BC-400 BC) r\u00fat ra sau khi nghi\u00ean c\u1ee9u v\u00e0 ho\u00e0n th\u00e0nh b\u1ed9 s\u1eed L\u1ecbch s\u1eed Chi\u1ebfn tranh Peloponnesian (History of The Peloponnesian).<\/p>\n\n\n\n<p>Nguy\u00ean v\u0103n c\u00e2u n\u00f3i c\u1ee7a Thucydides: \u201cS\u1ef1 tr\u1ed7i d\u1eady c\u1ee7a Athens v\u00e0 n\u1ed7i lo l\u1eafng \u0111\u01b0\u1ee3c lan truy\u1ec1n m\u1ea1nh \u1edf Sparta s\u1ebd l\u00e0m cho chi\u1ebfn tranh kh\u00f4ng th\u1ec3 n\u00e0o tr\u00e1nh kh\u1ecfi.\u201d (It was the rise of Athens and the fear that this inspired in Sparta that made war inevitable.)<\/p>\n\n\n\n<p>\u0110\u1ec1 \u00e1n \u201cThucydides\u2019s Trap\u201d t\u1ea1i Harvard Kennedy School t\u1ed5ng k\u1ebft 16 xung \u0111\u1ed9t x\u1ea3y ra trong l\u1ecbch s\u1eed th\u1ebf gi\u1edbi. Trong s\u1ed1 \u0111\u00f3 ch\u1ec9 c\u00f3 3 xung \u0111\u1ed9t l\u00e0 tr\u00e1nh \u0111\u01b0\u1ee3c chi\u1ebfn tranh v\u00e0 13 xung \u0111\u1ed9t kh\u00e1c \u0111\u00e3 d\u1eabn t\u1edbi chi\u1ebfn tranh. N\u00f3i m\u1ed9t c\u00e1ch d\u1ec5 hi\u1ec3u l\u00e3nh \u0111\u1ea1o c\u1ee7a c\u00e1c qu\u1ed1c gia trong 13 cu\u1ed9c chi\u1ebfn \u0111\u00f3 \u0111\u00e3 r\u01a1i v\u00e0o \u201cb\u1eaby Thucydides\u201d. Th\u1ebf Chi\u1ebfn Th\u1ee9 Nh\u1ea5t v\u00e0 Th\u1ebf Chi\u1ebfn th\u1ee9 Hai l\u00e0 hai tr\u01b0\u1eddng h\u1ee3p r\u01a1i v\u00e0o b\u1eaby \u0111\u1eabm m\u00e1u nh\u1ea5t.<\/p>\n\n\n\n<p>\u201cB\u1eaby Thucydides\u201d Trong Quan H\u1ec7 M\u1ef9-TC<\/p>\n\n\n\n<p>\u00c1p d\u1ee5ng v\u00e0o quan h\u1ec7 c\u1ea1nh tranh gi\u1eefa M\u1ef9 v\u00e0 Trung C\u1ed9ng, c\u00e2u n\u00f3i c\u1ee7a Thucydides c\u00f3 th\u1ec3 vi\u1ebft l\u1ea1i cho th\u00edch h\u1ee3p: \u201cS\u1ef1 tr\u1ed7i d\u1eady c\u1ee7a Trung C\u1ed9ng v\u00e0 n\u1ed7i lo l\u1eafng \u0111\u01b0\u1ee3c lan truy\u1ec1n m\u1ea1nh t\u1ea1i M\u1ef9 s\u1ebd l\u00e0m chi\u1ebfn tranh M\u1ef9-Trung kh\u00f4ng th\u1ec3 n\u00e0o tr\u00e1nh kh\u1ecfi.\u201d<\/p>\n\n\n\n<p>Ph\u00e2n t\u00edch c\u1ee7a ng\u01b0\u1eddi vi\u1ebft d\u1ef1a tr\u00ean c\u01a1 s\u1edf chi\u1ebfn tranh l\u00e0 m\u1ed9t ch\u1ecdn l\u1ef1a kh\u00f4ng tr\u00e1nh kh\u1ecfi gi\u1eefa Trung C\u1ed9ng (TC) v\u00e0 phe \u0111\u1ed3ng minh d\u00e2n ch\u1ee7 do M\u1ef9 l\u00e3nh \u0111\u1ea1o trong t\u01b0\u01a1ng lai.<\/p>\n\n\n\n<p>Vi\u1ec7c T\u1eadp C\u1eadn B\u00ecnh c\u00f4ng khai \u0111\u01b0a Trung C\u1ed9ng tr\u1edf l\u1ea1i th\u1eddi Mao, t\u1ee9c m\u1ed9t ng\u01b0\u1eddi tr\u1ecb mu\u00f4n ng\u01b0\u1eddi, cho th\u1ea5y tham v\u1ecdng c\u1ee7a y m\u00e0 b\u00e1o ch\u00ed qu\u1ed1c t\u1ebf ph\u00e2n t\u00edch sau \u0111\u1ea1i h\u1ed9i CSTQ l\u1ea7n th\u1ee9 19 \u0111\u00e3 th\u00e0nh s\u1ef1 th\u1eadt.<\/p>\n\n\n\n<p>Con \u0111\u01b0\u1eddng \u0111i c\u1ee7a T\u1eadp v\u1ec1 tham v\u1ecdng kh\u00f4ng kh\u00e1c g\u00ec m\u1ee5c \u0111\u00edch c\u1ee7a Hitler \u0111\u1ed1i v\u1edbi Ch\u00e2u \u00c2u.<\/p>\n\n\n\n<p>Gi\u1ed1ng Hitler, h\u1ecd T\u1eadp th\u00edch ph\u00f4 tr\u01b0\u01a1ng.<\/p>\n\n\n\n<p>\u0110\u1ea1i h\u1ed9i \u0111\u1ea3ng CS Trung Qu\u1ed1c l\u1ea7n th\u1ee9 19 thu h\u00fat 3068 ph\u00f3ng vi\u00ean b\u00e1o ch\u00ed, trong s\u1ed1 \u0111\u00f3 c\u00f3 60% l\u00e0 b\u00e1o ch\u00ed qu\u1ed1c t\u1ebf. Nh\u1eefng v\u1ea5n \u0111\u1ec1 \u0111\u01b0\u1ee3c th\u1ea3o lu\u1eadn kh\u00f4ng ch\u1ec9 c\u00e1c th\u00e0nh t\u1ef1u trong qu\u00e1 kh\u1ee9 m\u00e0 c\u00e1c nh\u00e0 ph\u00e2n t\u00edch g\u1ecdi l\u00e0 \u201cs\u1ef1 tr\u1ed7i d\u1eady c\u1ee7a Trung Qu\u1ed1c phi\u00ean b\u1ea3n 1\u201dm\u00e0 c\u00f2n c\u00e1c chi\u1ebfn l\u01b0\u1ee3c ph\u00e1t tri\u1ec3n trong t\u01b0\u01a1ng lai \u0111\u01b0\u1ee3c g\u1ecdi l\u00e0 \u201cs\u1ef1 tr\u1ed7i d\u1eady c\u1ee7a Trung Qu\u1ed1c phi\u00ean b\u1ea3n 2\u201d hay th\u1eddi \u0111\u1ea1i T\u1eadp C\u1eadn B\u00ecnh. Kh\u00e1c v\u1edbi \u201cphi\u00ean b\u1ea3n 1\u201d t\u1eadp trung v\u00e0o ph\u00e1t tri\u1ec3n kinh t\u1ebf, phi\u00ean b\u1ea3n 2 s\u1ebd m\u1edf r\u1ed9ng \u0111\u1ebfn vai tr\u00f2 c\u1ee7a Trung C\u1ed9ng trong h\u1ec7 th\u1ed1ng th\u1ebf gi\u1edbi \u0111ang t\u1ed3n t\u1ea1i.<\/p>\n\n\n\n<p>Gi\u1ed1ng Hitler trong giai \u0111o\u1ea1n \u0111\u1ea7u c\u1ee7a th\u1eadp ni\u00ean 1930, h\u1ecd T\u1eadp ca ng\u1ee3i h\u00f2a b\u00ecnh v\u00e0 h\u1eefu ngh\u1ecb d\u00f9 t\u1ea1i l\u1ee5c \u0111\u1ecba b\u1ed9 m\u00e1y tuy\u00ean truy\u1ec1n \u0111ang ng\u00e0y \u0111\u00eam \u0111un s\u00f4i l\u00f2 l\u1eeda d\u00e2n t\u1ed9c c\u1ef1c \u0111oan \u0110\u1ea1i H\u00e1n.<\/p>\n\n\n\n<p>Hitler ph\u00e1t bi\u1ec3u tr\u01b0\u1edbc Qu\u1ed1c H\u1ed9i \u0110\u1ee9c Qu\u1ed1c X\u00e3 n\u0103m 1932: \u201c\u0110\u1ee9c Qu\u1ed1c, v\u00e0 \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t l\u00e0 ch\u00ednh ph\u1ee7 \u0110\u1ee9c hi\u1ec7n nay kh\u00f4ng c\u00f3 mong mu\u1ed1n n\u00e0o kh\u00e1c h\u01a1n l\u00e0 \u0111\u01b0\u1ee3c s\u1ed1ng trong \u0111i\u1ec1u ki\u1ec7n h\u00f2a b\u00ecnh v\u00e0 th\u00e2n h\u1eefu v\u1edbi c\u00e1c n\u01b0\u1edbc l\u00e1ng gi\u1ec1ng&#8230; T\u00f4i mu\u1ed1n nh\u00e2n d\u00e2n \u0110\u1ee9c h\u1ecdc h\u1ecfi \u0111\u1ec3 th\u1ea5y nh\u1eefng th\u1ef1c t\u1ebf l\u1ecbch s\u1eed c\u1ee7a c\u00e1c qu\u1ed1c gia kh\u00e1c, trong \u0111\u00f3 m\u1ed9t ng\u01b0\u1eddi hoang t\u01b0\u1edfng c\u00f3 th\u1ec3 mu\u1ed1n ch\u00fang r\u01a1i v\u00e0o qu\u00ean l\u00e3ng, nh\u01b0ng kh\u00f4ng th\u1ec3 b\u1ecb l\u00e3ng qu\u00ean.\u201d<\/p>\n\n\n\n<p>T\u1eadp C\u1eadn B\u00ecnh ph\u00e1t bi\u1ec3u c\u00f9ng m\u1ed9t gi\u1ecdng \u0111i\u1ec7u t\u1ea1i Li\u00ean Hi\u1ec7p Qu\u1ed1c th\u00e1ng 9, 2015: \u201cCh\u00fang ta n\u00ean x\u00e2y d\u1ef1ng m\u1ed9t tinh th\u1ea7n h\u1ee3p t\u00e1c qua \u0111\u00f3 c\u00e1c qu\u1ed1c gia \u0111\u1ed1i x\u1eed nhau c\u00f4ng b\u1eb1ng, cam k\u1ebft \u0111\u1ec3 tham kh\u1ea3o l\u1eabn nhau v\u00e0 b\u00e0y t\u1ecf s\u1ef1 hi\u1ec3u bi\u1ebft h\u1ed7 t\u01b0\u01a1ng.<\/p>\n\n\n\n<p>Nguy\u00ean t\u1eafc b\u00ecnh \u0111\u1eb3ng ch\u1ee7 quy\u1ec1n c\u1ee7ng c\u1ed1 Hi\u1ebfn Ch\u01b0\u01a1ng Li\u00ean Hi\u1ec7p Qu\u1ed1c. T\u01b0\u01a1ng lai c\u1ee7a th\u1ebf gi\u1edbi t\u00f9y thu\u1ed9c v\u00e0o s\u1ef1 \u0111\u00f3ng g\u00f3p c\u1ee7a m\u1ecdi qu\u1ed1c gia. T\u1ea5t c\u1ea3 qu\u1ed1c gia \u0111\u1ec1u b\u00ecnh \u0111\u1eb3ng. Nh\u1eefng n\u01b0\u1edbc l\u1edbn, m\u1ea1nh, gi\u00e0u kh\u00f4ng n\u00ean hi\u1ebfp \u0111\u00e1p c\u00e1c n\u01b0\u1edbc nh\u1ecf, ngh\u00e8o v\u00e0 y\u1ebfu.\u201d<\/p>\n\n\n\n<p>Nh\u01b0ng kh\u00e1c Hitler, h\u1ecd T\u1eadp \u0111i sau, kh\u00f4n ngoan h\u01a1n, h\u1ecdc kinh nghi\u1ec7m th\u1ea5t b\u1ea1i c\u1ee7a \u0110\u1ee9c Qu\u1ed1c X\u00e3, c\u00f3 th\u1eddi gian v\u00e0 v\u1ed1n li\u1ebfng \u0111\u1ec3 chu\u1ea9n b\u1ecb c\u00e1c ph\u01b0\u01a1ng \u00e1n chinh ph\u1ee5c ng\u1eafn h\u1ea1n c\u0169ng nh\u01b0 l\u00e2u d\u00e0i.<\/p>\n\n\n\n<p>Trong di\u1ec5n v\u0103n \u0111\u1ecdc t\u1ea1i Seattle t\u1ed1i 22 th\u00e1ng 9, 2015, T\u1eadp C\u1eadn B\u00ecnh ph\u00e1t bi\u1ec3u:\u201dKh\u00f4ng c\u00f3 c\u00e1i g\u00ec g\u1ecdi l\u00e0 \u201cB\u1eaby Thucydides\u201d trong th\u1ebf gi\u1edbi c\u1ea3. Nh\u01b0ng n\u1ebfu c\u00e1c c\u01b0\u1eddng qu\u1ed1c ti\u1ebfp t\u1ee5c ph\u1ea1m ph\u1ea3i c\u00e1c sai l\u1ea7m chi\u1ebfn l\u01b0\u1ee3c, h\u1ecd t\u1ea1o ra b\u1eaby cho ch\u00ednh h\u1ecd.\u201d<\/p>\n\n\n\n<p>\u0110\u1ec3 l\u00e0m gi\u1ea3m \u201cs\u1ef1 lo l\u1eafng \u0111ang lan truy\u1ec1n m\u1ea1nh t\u1ea1i M\u1ef9\u201d, h\u1ecd T\u1eadp d\u00f9ng mi\u1ebfng m\u1ed3i kinh t\u1ebf \u0111\u1ec3 l\u1ea5y l\u00f2ng v\u00e0 tr\u1ea5n an n\u1ed7i lo c\u1ee7a gi\u1edbi t\u01b0 b\u1ea3n M\u1ef9.<\/p>\n\n\n\n<p>\u0110\u1ea3ng CS Trung Qu\u1ed1c c\u00f3 th\u1eeba ti\u1ec1n \u0111ang \u0111\u1ea7u t\u01b0 t\u1ea1i c\u00e1c ng\u00e2n h\u00e0ng l\u1edbn tr\u00ean th\u1ebf gi\u1edbi. T\u00ednh theo T\u1ed5ng S\u1ea3n L\u01b0\u1ee3ng N\u1ed9i \u0110\u1ecba Trung C\u1ed9ng, n\u1ec1n kinh t\u1ebf Trung C\u1ed9ng n\u0103m 2025, theo \u01b0\u1edbc t\u00ednh t\u1eeb Qu\u1ef9 Ti\u1ec1n T\u1ec7 Qu\u1ed1c T\u1ebf (IMF) , \u0111\u01b0\u1ee3c x\u1ebfp v\u00e0o h\u1ea1ng th\u1ee9 hai, sau M\u1ef9, v\u1edbi tr\u00ean 19.6 trillion dollars.<\/p>\n\n\n\n<p>Nh\u1eefng ph\u01b0\u01a1ng ti\u1ec7n xa x\u1ec9 n\u00e0y Hitler kh\u00f4ng c\u00f3 tr\u01b0\u1edbc Th\u1ebf Chi\u1ebfn Th\u1ee9 Hai.<\/p>\n\n\n\n<p>Ngo\u00e0i M\u1ef9, h\u1ecd T\u1eadp c\u0169ng d\u00f9ng v\u0169 kh\u00ed kinh t\u1ebf \u0111\u1ec3 mua chu\u1ed9c, \u0111e d\u1ecda c\u00e1c qu\u1ed1c gia \u0111\u1ed1i ph\u01b0\u01a1ng hay c\u00f3 kh\u1ea3 n\u0103ng tr\u1edf th\u00e0nh \u0111\u1ed1i ph\u01b0\u01a1ng t\u1ea1i \u00c1 Ch\u00e2u.<\/p>\n\n\n\n<p>H\u1ecd T\u1eadp bi\u1ebft ph\u1ea7n l\u1edbn c\u00e1c qu\u1ed1c gia \u0111ang c\u00f3 chung bi\u00ean gi\u1edbi v\u00e0 quan h\u1ec7 kinh t\u1ebf v\u1edbi Trung C\u1ed9ng, ngo\u1ea1i tr\u1eeb L\u00e0o, CSVN v\u00e0 B\u1eafc H\u00e0n, \u0111\u1ec1u l\u00e0 c\u00e1c n\u01b0\u1edbc d\u00e2n ch\u1ee7 v\u00e0 t\u1ed3n t\u1ea1i tr\u00ean c\u00e1c nguy\u00ean t\u1eafc d\u00e2n ch\u1ee7.<\/p>\n\n\n\n<p>Kh\u00e1i ni\u1ec7m \u201ctrung l\u1eadp\u201d hay \u201cbang giao b\u00ecnh \u0111\u1eb3ng\u201d, hay \u201ch\u1ee3p t\u00e1c c\u00f9ng c\u00f3 l\u1ee3i\u201d kh\u00f4ng t\u1ed3n t\u1ea1i m\u1ed9t khi chi\u1ebfn tranh khu v\u1ef1c hay th\u1ebf gi\u1edbi x\u1ea3y ra, nh\u1ea5t l\u00e0 c\u00e1c qu\u1ed1c gia trong v\u00f9ng \u0111\u1ed9n (buffer states) hay n\u1eb1m tr\u00ean tr\u1ee5c chi\u1ebfn tranh nh\u01b0 Vi\u1ec7t Nam.<\/p>\n\n\n\n<p>Theo tinh th\u1ea7n c\u1ee7a di\u1ec5n v\u0103n \u0111\u1ecdc tr\u01b0\u1edbc \u0111\u1ea1i h\u1ed9i \u0111\u1ea3ng CSTQ, m\u1ee5c \u0111\u00edch t\u1ed1i h\u1eadu c\u1ee7a T\u1eadp C\u1eadn B\u00ecnh l\u00e0 th\u1ed1ng tr\u1ecb \u00c1 Ch\u00e2u v\u00e0 \u1ea3nh h\u01b0\u1edfng th\u1ebf gi\u1edbi.<\/p>\n\n\n\n<p>Trung C\u1ed9ng v\u00e0o d\u1ecbp k\u1ef7 ni\u1ec7m 100 n\u0103m ng\u00e0y th\u00e0nh l\u1eadp nh\u00e0 n\u01b0\u1edbc CS, s\u1ebd l\u00e0 qu\u1ed1c gia quan tr\u1ecdng nh\u1ea5t tr\u00ean th\u1ebf gi\u1edbi. Danh t\u1eeb \u201cc\u01b0\u1eddng qu\u1ed1c\u201d \u0111\u01b0\u1ee3c l\u1eadp l\u1ea1i nhi\u1ec1u l\u1ea7n trong di\u1ec5n v\u0103n c\u1ee7a h\u1ecd T\u1eadp.<\/p>\n\n\n\n<p>Tuy nhi\u00ean, h\u1ecd T\u1eadp mu\u1ed1n \u0111\u1ea1t \u0111\u1ebfn m\u1ee5c \u0111\u00edch b\u00e0nh tr\u01b0\u1edbng \u0111\u00f3 m\u00e0 kh\u00f4ng ph\u1ea3i \u0111\u01b0\u01a1ng \u0111\u1ea7u trong c\u00e1c xung \u0111\u1ed9t qu\u00e2n s\u1ef1 v\u1edbi M\u1ef9 v\u00e0 c\u00e1c qu\u1ed1c gia \u0111\u1ed3ng minh Nh\u1eadt, H\u00e0n hay c\u00f3 kh\u1ea3 n\u0103ng tr\u1edf th\u00e0nh \u0111\u1ed3ng minh nh\u01b0 \u00dac, \u1ea4n, kh\u1ed1i ASEAN v\u00e0 c\u1ea3 C\u1ed9ng \u0111\u1ed3ng Ch\u00e2u \u00c2u c\u00f3 quy\u1ec1n l\u1ee3i t\u1ea1i \u00c1 Ch\u00e2u.<\/p>\n\n\n\n<p>Nhi\u1ec1u nh\u00e0 ph\u00e2n t\u00edch \u0111\u1ed3ng \u00fd, n\u1ebfu bi\u1ebft T\u1eadp s\u1ee3 v\u01b0\u1edbng \u201cB\u1eaby Thucydides\u201d th\u00ec thay v\u00ec m\u1ec1m d\u1ebbo, h\u00f2a ho\u00e3n v\u1edbi T\u1eadp C\u1eadn B\u00ecnh nh\u01b0 Neville Chamberlain \u0111\u00e3 l\u00e0m \u0111\u1ed1i v\u1edbi Adolf Hitler, l\u00e3nh \u0111\u1ea1o c\u00e1c qu\u1ed1c gia c\u00f3 quy\u1ec1n l\u1ee3i b\u1ecb va ch\u1ea1m ph\u1ea3i t\u1ecf ra c\u1ee9ng r\u1eafn v\u00e0 c\u00f3 nh\u1eefng bi\u1ec7n ph\u00e1p tr\u1ea3 \u0111\u0169a th\u00edch \u0111\u00e1ng tr\u01b0\u1edbc m\u1ecdi h\u00e0nh vi b\u00e0nh tr\u01b0\u1edbng d\u00f9 r\u1ea5t nh\u1ecf c\u1ee7a T\u1eadp C\u1eadn B\u00ecnh.<\/p>\n\n\n\n<p>Tr\u1ea7n Trung \u0110\u1ea1o<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Trong di\u1ec5n v\u0103n ti\u1ebfp \u0111\u00f3n TT Donald Trump, T\u1eadp C\u1eadn B\u00ecnh ph\u00e1t bi\u1ec3u: \u201cLi\u1ec7u Trung Qu\u1ed1c v\u00e0 Hoa K\u1ef3 c\u00f3<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":6399,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"colormag_page_container_layout":"default_layout","colormag_page_sidebar_layout":"default_layout","footnotes":""},"categories":[26],"tags":[],"class_list":["post-6397","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-van"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.trantrungdao.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/6397","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.trantrungdao.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.trantrungdao.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.trantrungdao.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.trantrungdao.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=6397"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.trantrungdao.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/6397\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":6400,"href":"https:\/\/www.trantrungdao.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/6397\/revisions\/6400"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.trantrungdao.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/6399"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.trantrungdao.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=6397"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.trantrungdao.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=6397"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.trantrungdao.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=6397"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}